Het grote niets van Rosanne Hertzberger

Het grote niets, met als ondertitel: Waarom we te veel vertrouwen hebben in de wetenschap, is een essay van Rosanne Hertzberger in de serie Nieuw Licht, bedacht door Frank Meester en Coen Simon.
De auteurs wordt een vraag voorgelegd waarop zij in een essay het antwoord trachten te vinden. In het geval van Hertzberger wordt verwezen naar Francis Bacon  bij de vraag hoe het kan dat in een tijd van groot geloof in harde wetenschap er zoveel animo is voor meditatie en mindfulness.

Bacon stelt in zijn tijd, in Novum Organum (1620) dat waarachtige inductie dè manier is om wetenschap te bedrijven. (Wat mij betreft is de man bijzonder eigentijds want juist in dat begrip waarachtig schuilt de hele problematiek die Hertzberger in haar essay aan de orde stelt).
Bacon waarschuwt de wetenschappelijk onderzoeker bij voorbaat: weet dat je zintuigen je kunnen bedriegen, dat je als onderzoekend subject bevooroordeeld bent, houdt rekening met de taal die wordt gebezigd, waarin eigentijdse generalisaties, nomen en waarden je af kunnen houden van objectieve waarheidsvinding en wees ook beducht voor verzinsels, fantasieën die meer gemeen hebben met theater dan met wetenschap.
Ik vertaal even op mijn manier wat er in het boekje over Bacon wordt gezegd en geciteerd.

Rosanne Hertzberger heeft zich wat mij betreft laten verleiden om haar aversie van meditatie en mindfulness leidend te laten zijn in haar betoog over het wel en wee van wetenschapsbeoefening.
Als ze terecht aantoont dat er sprake is van een valse verwetenschappelijking van meditatie- en mindfulness-technieken en hun effecten in het kader van commercialisering van deze in essentie uit de religie afkomstige praktijken heeft ze een punt.
De vraag waarom die behoefte aan wetenschappelijke legitimatie zo groot is beantwoordt ze als volgt: “Wetenschap is onze belangrijkste steunpilaar aan het worden. Het wekt de indruk van een bepaald soort nietsigheid; nihilisme”. Ze bedoelt hier, maak ik op, dat er niet meer sprake is van (grote) ideologieën. En ziet het terug in “evidence-based”-beleid (heeft ze wat tegen dus).
Het woord nihilisme duikt mij te vaak op en niet wordt helder gemaakt wat ze nu eigenlijk onder nihilisme verstaat. Immers de mens die waarachtig de waarheid zoekt en daaruit wil leren lijkt mij geen nihilist. (Niet lang geleden stierf de buitengewone man, wiskundeleraar, onderwijsonderzoeker en adviseur, Ido Abram, bepaald geen nihilist maar leren was voor hem het leitmotiv in zijn leven.)

De vrouw die in 2017 zich zo opwond over de technofobe consument en zijn anti-wetenschappelijke houding ten aanzien van voedsel en toegevoegde E-nummers in haar boek Ode aan de E-nummers stelt nu ronduit dat de wetenschap terug moet in haar hok omdat er zo vaak misbruik van wordt gemaakt.
Terwijl Bacon juist pleitte voor een zorgvuldig gebruik van wetenschap, voor een empirie die samenging met ethiek en zelfreflectie, vindt Hertzberger dat een hoop van de bewijslast overboord moet.
Uit haar essay blijkt dat ze weinig fiducie heeft in dè wetenschap. “Ons vertrouwen in wetenschap is te groot,” stelt ze op pag 59. “Wie zegt dat wetenschap ook vaak maar een mening is, heeft te vaak eenvoudigweg gelijk.”
Stel dit tegenover haar visie van 2 jaar geleden: “Technologie maakt ons leven lekkerder, veiliger en duurzamer”. En haar enthousiaste beschrijving van yoghurt: “Microbiologisch huzarenstukje en genetisch samenspel tussen lactobacillen en streptokokken, vernuftig aangevuld met  stofjes die de yoghurt mild en romig maken”.
En “E-nummers zijn de stofjes die voedselfabrikanten mogen toevoegen aan hun productie. Geen additief zo uitvoerig gecontroleerd, getest en veilig bevonden als die E-nummers,” aldus Hertzberger.

Wat is er zou je als buitenstaander zeggen in die twee jaar met Hertzberger gebeurd?
Meent ze serieus dat je de legitimaties van meditatietechnieken uit wetenschappelijke hoek als uitwas van commercialisering op de hak kan nemen, zonder ook maar enigszins twijfel te hebben over de “betrouwbare” testen en controles waar het ons zeer gecommercialiseerde voedsel betreft?
Het enige dat we weten is dat ze voor de tweede maal moeder is geworden, maar dat kan toch niet zo’n ommezwaai hebben veroorzaakt? Ze maakt er geen geheim van dat ze actief joods is, maar ook dat kan toch niet verklaren waarom ze ons nu opeens een goeroe aanraadt of een influencer. Iemand als Baudet misschien?

Enfin, ik kan het niet volgen.
Wat ik nog wel wil doen in deze blog is ontrafelen waar haar essay eigenlijk over gaat of wat mij betreft over zou moeten gaan:
1) Waarom ligt integere wetenschapsbeoefening zoals Bacon bedoelde, onder vuur?
Heeft dat met vermarkting te maken en zo ja, wat willen we eraan doen om integere wetenschapsbeoefening te beschermen als kwetsbaar goed? Hoe belangrijk is dat eigenlijk in een tijd dat feit en fictie steeds vaker als  een niet langer relevant verschil worden gezien?
Moeten we in dat verband toch weer terug naar een Kantiaans onderscheid tussen geloven en weten?
2) Waarom is in onze tijd de behoefte aan wetenschappelijk legitimatie zo groot en wat is daar tricky aan?
Ik heb daar ooit in 1981 een proefschrift over geschreven, althans ik heb daarin betoogd dat ervaringskennis even serieus moet worden genomen als wetenschappelijke of kwantificeerbare kennis en heb verwezen naar de zgn “Verdinglichung” van de mens, de mens die zelf object wordt in een tijd van vooruitgangsdenken en maakbaarheid.

En daar lijken Hertzberger en ik het in elk geval met elkaar eens: neem de mens, de persoon serieus.
Als die mens, persoon, zegt dat hij of zij baat heeft bij meditaties, waarom zou je dat per definitie wantrouwen en als er een onderzoek komt waarin wordt gesteld dat meditatietechnieken gunstig werken op DE hersenen (van iedereen dus) moet je dat geloven.

Laten we tenslotte met Bacon eens goed opletten op wetenschappers van het type Robbert Dijkgraaf.  Zegt hij in zijn publiekscolleges dat je als wetenschapper ook last hebt van je (beperkte) zintuigen? Merkt hij ook op dat hij maar een mens is met zijn vooroordelen en aangepastheid aan de wereld waarin hij leeft?
Vertelt hij ons wat over de dilemma’s die hij ervaart als wetenschapper?
Laat hij ons zien dat de toekomst niet vastligt maar juist ook door de invloed van de mens onderhevig kan zijn aan rampen en onverwachte scenario’s? Kortom waar is de twijfel bij Dijkgraaf? Waar is zijn bescheidenheid als wetenschapper en zijn zelfinzicht?

Maar ik kan me voorstellen dat Hertzberger zich liever waagt aan een hilarisch verhaal over Dorsey in Myanmar dan aan een kritische beschouwing over het aan de man brengen van de wetenschap als fantastisch vergezicht.

9 mei: honderd jaar vrouwenkiesrecht

9 mei 2019: honderd jaar vrouwenkiesrecht.
Jantine Oldersma die met Monique Leyenaar en Kees Niemöller het boek De hoogste tijd over 10 jaar vrouwenkiesrecht heeft geschreven legt in de Flexbieb op IJburg, waar zij en ook ik wonen, uit hoe het is gegaan.

Gedetailleerd vertelt ze hoe er tegen vrouwen door de eeuwen heen werd aangekeken.
De Franse revolutie met haar leus: vrijheid, gelijkheid en broederschap (haha) gaf een duidelijke impuls om het volk en minderheden (zoals ook joden) gelijke rechten te geven maar tijdens de Bataafse republiek (1795-1801) was de conclusie nog dat vrouwen geen burgers waren.
Gek genoeg was de nieuwe Grondwet van 1848 hier te lande, waarin het mannenkiesrecht werd uitgebreid, in feite geen beletsel voor het kiesrecht van vrouwen omdat het woord “mannelijk” er niet in stond. Er stond dus niet expliciet in dat vrouwen geen stemrecht hadden.

Pas toen de vrouwenvoorvechtster Aletta Jacobs, die arts was, in 1883 stelde dat ze toch gezien haar beroep en het feit dat ze belasting betaalde ook stemrecht wou hebben, werden de mannelijke politici wakker en kwam er een bepaling in de Grondwet waarin het stemrecht voor vrouwen expliciet onmogelijk werd gemaakt.
Daarna werd het helemaal een gevecht want een Grondwet verander je niet zo gauw en er waren geen gekozen vrouwen om invloed uit te oefenen.
De strijd moest dus van onderop komen. Het gevecht tegen met name de religieuze overtuiging dat God vrouwen had geschapen als ondergeschikt aan de man en geschikt voor de keuken en de kinderen, was een lastige en werd op twee fronten gevoerd.

Wilhelmina Drucker richtte in 1889 de Vrije Vrouwen Vereniging  op, die met name bij de arbeidersbeweging een voet tussen de deur wilde krijgen.
De Vereniging voor Vrouwenkiesrecht werd in 1894 opgericht en In 1907 scheidden Leidse en Haagse dames (volgens Jantine echte dames die zich ophielden in een elite-milieu) zich af en richtten de Bond voor Vrouwenkiesrecht op. Tegen die tijd  kregen ze eindelijk meer belangstelling van de toenmalige media, kranten.
Toch stelde de CHU-voorman A.F. de Savornin Lohman nog tezelfdertijd dat het geven van stemrecht aan vrouwen tegen de wil van God was en buitengewoon onhandig in het dagelijks leven.

In 1917 bereikte Troelstra een akkoord met de christelijke partijen. Het algemeen kiesrecht werd ingevoerd en het bijzonder onderwijs  kreeg voortaan evenveel recht op financiële steun van de overheid als het openbaar onderwijs. Dit werd de pacificatie van 1917 genoemd. En was het resultaat van een jarenlange schoolstrijd en strijd van de arbeidersbeweging om erkenning van  de rechten van arbeiders (het gewone volk).

Vandaag de dag gaan er overigens weer stemmen op om dit grondrecht tav het bijzonder onderwijs te schrappen naar aanleiding van vraagtekens bij de organisatie en inhoud van het islamitisch onderwijs.

Niet Troelstra maar Henri Marchant, progressief-liberaal zorgde ervoor dat “mannelijk” weer uit de Grondwet werd geschrapt en maakte de weg vrij voor vrouwen om gekozen te worden en vervolgens om in 1919 actief kiesrecht te krijgen.

De ARP en later de SGP waren partijen die nog veel moeite hadden met deze nieuwe trend.
In de jaren vijftig wisten de gekozen vrouwen de handelingsonbekwaamheid van vrouwen te tackelen en ook de verplichting om vrouwen te ontslaan als ze trouwden.
Bij de ARP was Fenna Diemer-Lindeboom per vergissing lid geworden en in 1963 werd Jacqueline Rutgers verkozen in de Tweede Kamer.
Het duurde tot 4 maart 2016 voor de SGP tenslotte een vrouw in de gemeenteraad had.
Hoe dat in zijn werk ging en de SGP uiteindelijk werd gedwongen om niet langer een obstakel te vormen voor de uitoefening van een grondrecht is een heel verhaal.
Jantine memoreerde de stugge pogingen van het Clara Wichmann-fonds om hier wat aan te doen. Volgens haar kregen ze uiteindelijk hun zin omdat het Europese Hof voor de Rechten van de Mens de Nederlandse staat aansprak op de mogelijkheid de SGP verdere subsidie te weigeren.

Volgens mijn inside-informatie lag aan  deze procedure ten grondslag de implementatie van het VN Vrouwenverdrag. Wilt u meer weten over de lijdensweg die zowel dit Verdrag als ik ben gegaan in dat verband, kijk dan nog even naar mijn blog: “Kafka in de polder of het rapport dat niet mocht verschijnen” van 7 juni 2017.
De tweede feministische golf aangestoken (beetje vreemde beeldspraak misschien) door Joke Smit vond plaats in de jaren zeventig, toen inmiddels Marga Klompé al in 1965 met de introductie van de Algemene Bijstandswet vrouwen de mogelijkheid had gegeven van een huwelijk af te komen zonder dat ze geheel brodeloos zouden zijn.

Mijn eigen ervaringen eind jaren 70 spreken soms boekdelen.
Zo was mijn partner toen voorzitter van de PvdA en deelde mijn en onze stonde met de mededeling dat de PvdA eraan dacht een Rooie Vrouwenafdeling in Leiden op te richten. Dat was niet nodig volgens hem want we hadden toch de actieve Kock Kerling (enige vrouw in de raad). Tussen haar en mij was er later nog een discussie over het thema: als vrouwen in de politiek veel meer aanwezig zijn verandert er dan wat in het politieke klimaat. Kock zei: nee, ik zei: ja.
Als ik Jantine Oldersma en haar medeauteur Kees Niemöller moet geloven, heeft Kock gelijk gekregen en is het effect in de politiek minimaal gebleken.
Vrouwen stemmen niet anders dan mannen behalve bij populistische partijen waar mannen duidelijk vaker op stemmen en meer aanwezig zijn.
Al was het dat, dan is onze strijd toch niet voor niets geweest denk ik dan!

Enfin voor de liefhebbers: er zijn een aantal blogs aan het thema emancipatie gewijd.
Zie “Terug in de tijd” van 11 januari 2018
Zie “Gloort er nog hoop als het gaat om de ongelijkheid tussen mannen en vrouwen” van 10 januari 2017 en “Boeman of bedreigde witte man” van 2 september 2017.

Moeilijke keuze

Ik betrap me erop dat ik het lastig vind deze week een blog te schrijven want waar moet die over gaan?
Over 1 mei, de dag van de arbeid?
De dag die me eraan herinnert dat we meer dan 30 jaar geleden op bijeenkomsten van de PvdA In Leiden met het 1 mei-koor uit volle borst de Internationale zongen.
Als ik de tv-beelden uit India zie van grote groepen demonstranten die strijden voor verbetering van hun arbeidsomstandigheden en positie onder het motto: arbeiders verenigt u, kan ik nòg sentimenteel worden.

Of moet het gaan over 2 mei, over Jom Hasjoa. Oorspronkelijk Jom Hasjoa en Weharewoera. De dag van de vernietiging en heldendom, want in het Israël van 1953, toen deze dag voor het eerst werd gehouden moest juist ook het joods verzet en de opstand  van het getto van Warschau worden herdacht. Inmiddels is het hier te lande een alternatief geworden voor de herdenking op de Dam die breed uitwaaiert over vele categorieën slachtoffers.
Deze herdenking werd voorafgegaan door een middag in het Verzetsmuseum waar de gelegenheid werd geboden de namen te noemen van familieleden die niet meer terug waren gekomen en van wie het nageslacht vaak niets meer weet.
Zo vertelde een man van in de zestig dat hij dankzij een recent opgedoken foto van zijn vermoorde oma, die hij nooit heeft gekend, een geheel vernieuwde relatie met haar heeft gekregen doordat hij iedere dag haar portret ziet, begroet en toespreekt. Hij vindt haar steeds mooier en gaat van haar houden.

Of misschien over 3 mei, de dag van de empathie, begreep ik pas onlangs, maar ook en misschien belangrijker, de internationale dag van de persvrijheid, nu pijnlijk duidelijk wordt hoe riskant het beroep van journalist eigenlijk is zeker als je waarheidszoeker bent en misstanden boven tafel wilt krijgen. Riskanter dan het werken bij een mijnen-opruim-dienst zo meldde een bericht in de Volkskrant.

Of 4 mei, de dag van de officiële  dodenherdenking, waar ieder jaar de vraag is of niet weer nieuwe groepen ter herdenking moeten worden opgevoerd. Zoals enkele jaren terug de kwestie speelde of niet een familielid die (aan de verkeerde kant) aan het Oostfront vocht en daar gesneuveld was niet moest worden herdacht; of  een ander onlangs publiekelijk stelde dat het tijd werd dat de Indonesische bevolking die  door ons toedoen was vermoord wordt herdacht.
4 mei, de dag die op tv wordt afgesloten met een documentaire over Gemmeker, de kampcommandant in  Westerbork, die we op een fototentoonstelling in het Holocaustmuseum aantreffen, terwijl hij met Aus der Fünten het glas heft, vergenoegd over de vlot verlopende deportaties.
Dezelfde Gemmeker over wie Ad van Liempt een boek heeft geschreven en die zich in heel wat meer aandacht mag verheugen dan die grootmoeder van wie het kleinkind nu pas een portret heeft kunnen bemachtigen maar van wie hij nog steeds de naam niet kent.

Of 5 mei, de dag van de vrijheid, die terecht in ons land wordt gevierd met vrijheidsmaaltijden en lezingen en het besef dat vrijheid niet vanzelfsprekend is.
Maar ook dat door de tijd heen, de vrijheid (van bewegen) van de één (die oorlog en ellende ontvlucht) niet de vrijheid van de ander is, die zich als globetrotter of toerist of zakenman vrij over alle grenzen heen kan bewegen. Zoals we op 4 mei al gezien en gehoord hadden.
En dan heb ik het nog niet over het misbruik van het woord vrijheid dat door de politiek of politieke partijen kan worden gemaakt om de ander van die vrijheid uit te sluiten.
Het is moeilijk kiezen deze week maar misschien houden al die dagen wel verband met elkaar en kan er zonder waarheidsvinding en het aan de kaak (kunnen) stellen van misstanden en onrecht  en zonder empathie geen internationale solidariteit zijn, wat in zijn uiterste consequentie kan leiden tot genocide en uitroeiing van bevolkingsgroepen.
En uiteindelijk de ondermijning van de vrijheid voor iedereen.

Overleven; twee verhalen

In deze periode van het jaar, waarin het over overleven gaat en opnieuw beginnen (Pasen maar ook 4 en 5 mei) zag ik op tv twee vrouwen die hun verhaal vertelden.
Beide verhalen troffen me in het hart.

Het ene verhaal was van Eva Durlacher, de zus van Jessica. Zij is levenscoach en vertelde zondag jl bij De Verwondering over haar vader Gerhard Durlacher, die Strepen aan de hemel heeft geschreven (1985), waarin hij bijzonder duidelijk maakte hoe weinig de geallieerden deden om de genocide op de joden te voorkomen dan wel tegen te gaan. (Hij zag als jongetje in Auschwitz de strepen aan de hemel van de vliegtuigen die niet Auschwitz bombardeerden maar verderop militaire doelen.)
Een zeer pijnlijk en confronterend verhaal maar ook een literair juweeltje.
Zij vertelde hoe haar vader Auschwitz alleen overleefde als zeventienjarige jongen en totaal vermagerd en berooid in Parijs belandde.

Daar op een markt zag hij een vrouw in het zwart gekleed die abrikozen verkocht, van die heerlijke zoete zachte rijpe abrikozen.
Hij wou ze dolgraag hebben maar realiseerde zich meteen dat hij over erg weinig geld beschikte.
Toen hij haar aankeek en vroeg om abrikozen vulde zij een zak. Hij wilde haar duidelijk maken dat hij maar heel weinig geld had, maar ze bleef de zak vullen. Zijn Frans was niet toereikend en hij begon zich al heel ongemakkelijk te voelen toen ze hem de volle zak overhandigde en duidelijk maakte dat hij er niets voor hoefde te betalen.

Deze simpele marktkoopvrouw heeft hem toen weer hoop gegeven, de zo noodzakelijke hoop die doet leven, en zelfs zijn dochter die duidelijk een tweede generatiesyndroom had, hield en houdt zich er nu nog aan vast. Hoe belangrijk kan een simpel gebaar zijn!
Wat me trof was ook dat Eva vertelde dat soms volkomen vreemdelingen in volstrekt onverwachte situaties je die hoop kunnen geven, terwijl je het zo vaak van bekenden en dierbaren verwacht.
Een ontroerend portret van een vrouw die steeds op zoek was en is naar tekenen van hoop en van het goede en het wantrouwen uit haar jeugd probeert af te leggen en om te buigen naar vertrouwen. Ik herkende me erin in elk geval.

Het tweede verhaal was dat van een Venezolaanse vrouw op Curaçao, geïnterviewd door Ersin Kiris, die op het eiland op zoek ging naar Venezolaanse vluchtelingen, waarvan hij wist dat er 20.000 waren die zich verscholen voor de razzia’s, die herhaaldelijk plaatsvinden, uit angst in een volstrekt onleefbaar kamp te worden gestopt (komt dit verhaal u bekend voor, zo tegen 4 mei 2019?) en die illegaal proberen te overleven.
Het was moeilijk iemand te vinden maar hij vond een vrouw, die geanonimiseerd over haar vlucht uit Venezuela, waar baby’s sterven omdat er geen melk voor hen is, wilde vertellen.
Ze vertelde dat ze met een groep mensen in een bootje stapte, eerst nog blij en vrolijk dat ze ontsnapten uit de Venezolaanse hel maar allengs viel de motor uit en begon halverwege de tocht het bootje vol te lopen met water.

Het kapseisde tenslotte en mensen moesten zich proberen te redden in het water.
Degenen die niet konden zwemmen verdronken. Zij kon wel zwemmen en zag de kust van Curaçao van verre. Ze schopte haar schoenen uit, deed haar broek uit, om minder zwaar te zijn in het water. Maar dat trok aan haar, vertelde ze.
Doodmoe en aan het eind van haar krachten hield ze zich tenslotte aan een puntje van een rots vast. Er kwam een andere vrouw zwemmend naar haar toe en die pakte haar vast als steun maar trok haar tegelijkertijd naar beneden. Ze riep: “Laat me los!” maar dat deed de vrouw niet en ze voelde dat ze het niet meer hield en gaf de vrouw toen een klap om zich van haar last te bevrijden.
Ze vermoedt dat de vrouw toen is verdronken en ze voelt zich er nog steeds schuldig over maar ze zei dat ze geen keuze had gehad, het was die vrouw of zijzelf en ze koos in een fractie van een seconde voor zichzelf.

Als we ons afvragen waar we nu zelf zitten, identificeren we ons bijvoorbeeld meer met de marktkoopvrouw, of misschien met de wegkijkers (de vliegtuigen/bommenwerpers die Auschwitz niet zagen)  of met de vrouw die voor haar leven vocht en dus de ander een klap gaf, dan kunnen we bij filosofen te rade gaan.
Zoals bij Tim Fransen met zijn in de maand van de filosofie uitgekomen, zeer lezenswaardige essay Het leven als tragikomedie, waarin hij stelt dat het belangrijk is dat de mens zijn kwetsbaarheden onderkent en juist in het erkennen en herkennen van die kwetsbaarheden en gebreken de ander, zijn medemens vindt.
Hoewel ik het volledig met deze stelling eens kan zijn, tref ik toch een aantal algemeenheden aan in dit essay die voor onze vertelde verhalen niet opgaan.

Zo stelt hij dat onze morele consideratie vooral gericht is op de mensen die we rekenen tot onze eigen groep; buitenstaanders daarentegen kunnen rekenen op onze onverschilligheid, of zelfs onze vijandigheid als we het gevoel hebben dat ze een bedreiging vormen voor onze eigen groep (pag 55).
Dat geldt zeker voor de Nederlandse autoriteiten die zich bijster weinig gelegen laten liggen aan “het probleem” van Curaçao of de Venezolaanse vluchtelingen of de Curaçaose politie die de razzia ‘s uitvoert, maar het geldt niet, uitdrukkelijk niet, voor de marktkoopvrouw in het verhaal van Eva, de marktkoopvrouw die meer dan één leven “gered” heeft.

En hij haalt Nietzsche aan op pag 42  over de kunst van het veinzen: “Deze kunst van het veinzen bereikt haar hoogtepunt in de mens: hier is de misleiding, het gevlei, leugen en bedrog, achterklap, uiterlijk vertoon, met andermans veren pronken, de verhullende conventie, het toneelspel voor anderen en voor zichzelf, kortom het voortdurende gefladder om die ene vlam der ijdelheid zo zeer regel en wet dat haast niets zo onbegrijpelijk is als het feit dat onder mensen een eerlijke en zuivere drang tot waarheid kon opkomen”.
Tja, inderdaad, als we naar het veinzen en de verhullende conventie van minister Cora van Nieuwenhuizen kijken die de Sea Watch aan de ketting legt uit veiligheidsoverwegingen omdat ze bang zou zijn dat niet iedere drenkeling over een wc beschikt, kunnen we zonder enige aarzeling met Nietzsche meegaan (zie over hypocrisie ook mijn blog van 2 januari over het dobberen op zee van de Sea Watch ten tijde van Kerstmis).
Maar als we kijken naar Ersin Kiris die in zijn zoektocht naar de waarheid een zeer confronterend beeld van Curaçao laat zien, en vervolgens de dappere vrouw beluisteren die zo moedig is de waarheid van haar eigen overleven ten koste van de ander onder ogen te zien, krijgen we toch een ander beeld.

Tim Fransen is naar mijn idee te generaliserend over de mens in zijn poging middels afbraak van zijn/haar kwaliteiten te komen tot verbroedering of verzustering.
Het probleem zit ‘m volgens mij juist in de onvoorspelbaarheid, het steeds niet kunnen begrijpen van onszelf en de ander en juist de filosofie doet een poging tot begrip, maar tegelijkertijd met het grijpen naar, ontglipt de werkelijkheid en juist dat maakt het leven wonderbaarlijk beangstigend en mooi.

Joods/christelijke cultuur

Wie had dat ook weer op de agenda gezet? Juist: Pim Fortuyn, aan wie we natuurlijk terugdenken dezer dagen bij de verrassende politieke overval van Thierry Baudet.
De joods/christelijke cultuur was met name bedoeld als identificatiemogelijkheid voor hen die geen moslims zijn. De joods/christelijke cultuur tegenover de islam dus.
Ik wil u graag nog even verwijzen naar een blog dat ik schreef 30 maart 2018 over The Passion. Want wat opvalt in deze paas-periode is hoe weinig er opeens van die joods/christelijke cultuur overblijft of hoeveel, kun je ook zeggen namelijk: christelijke.
Op mijn school waar ik met kinderen lees, een openbare basisschool met voornamelijk moslimkinderen, werd mij vriendelijk verzocht een A4-tje met de kinderen uit groep 5 te lezen waarin aandacht werd besteed aan de paasviering. De bedoeling is dat ze het stuk lezen en daarna vertellen wat er in staat, dit om hun leesbegrip te vergroten.
Pasen, zo stond bovenaan het stuk, is een christelijk feest. Het wordt jaarlijks in veel landen gevierd. Pasen is ook het feest van de lente. Dat vieren veel mensen met een paasontbijt.
Niets dus over een joods paasfeest dat Pesach heet.

Enfin dacht ik nog, ze besteden tenminste aandacht aan het heidense element.
Echter, 2 van de drie stukjes gingen over Jezus en zijn lot. Allereerst Witte Donderdag. “Op deze dag at Jezus met zijn vrienden, het was zijn laatste maaltijd. Na het eten werd Jezus opgepakt, hij werd aan een groot kruis gehangen en stierf. Dat herdenken christenen op de Goede Vrijdag. Jezus wordt begraven op Stille Zaterdag”, aldus dit Nieuwsbericht, tekstniveau AA.
Ik haalde even verlicht adem. Het hele gedoe rond Judas en het verraad van de joden, die (zo beweren goede vrienden van mij zonder enige aarzeling, geïnspireerd door het “prachtige” verhaal van de Johannes Passion) verantwoordelijk waren voor zijn kruisiging (want ach, die Romeinen konden toch ook niet anders!) was hier keurig opgelost door de zin: “Hij werd opgepakt, aan een groot kruis gehangen en stierf”.

Ik keek nog wel wat ongerust naar mijn lieve moslimkinderen. Zouden ze bij “groot kruis” misschien denken aan erge plaatjes van door IS gehangenen? Ach nee besloot ik – veel te klein voor.
“Dan is het Pasen” aldus het Nieuwsbericht. “Jezus overleed aan het kruis. Hij werd begraven in een grot. Op de derde dag was hij verdwenen uit de grot. Jezus was opgestaan uit de dood. Dat herdenken christenen met Pasen. Het verhaal over Jezus staat in de bijbel.”
Waar ging hij naar toe? vroeg een lief meisje met vlechten. “Tja, naar de hemel of zo,” mompelde ik als aartshumanist en ik dacht erbij: naar die  vader van hem, die hem dit alles eigenlijk had aangedaan, want vaders kunnen hele vreselijke dingen met kinderen doen… Maar niemand die het hem ooit kwalijk had genomen.

Gelukkig voor ons kwam er daarna een stukje over paasontbijt en paaseitjes zoeken.

Dat werd gezellig. “Bij Pasen horen allerlei tradities.” Seider? Met de hele familie om de tafel gedenken dat het joodse volk ontsnapte aan de slavernij op een tamelijk gruwelijke manier voor de tegenpartij natuurlijk, maar daar moet je in het Oude Testament niet moeilijk over doen. Nee, zeg, “die hebben niet allemaal met het paasfeest uit de bijbel te maken. Veel mensen vieren Pasen met een uitgebreid paasontbijt. Of ze verstoppen chocolade paaseieren. Kinderen mogen die dan gaan zoeken”.
“Waarom paaseieren en paashazen? Eieren zijn een symbool voor de lente. En Paashazen? Hazen en konijnen krijgen in de lente jongen. Dat betekent een nieuw begin.”

En, ja daar komt ie weer: “Net als Jezus die opstaat uit de dood”.
Mijn schatten begrepen er niets van en volgens mij had het dit keer niet veel te maken met hun beperkte leesbegrip. Toen ik vroeg waar de hele tekst over ging, hadden de meesten een helder antwoord: Over een gezellig paasontbijt met de klas.

Daar heb ik het maar bij gelaten. Het “samen” spreekt mij net als deze lieve kinderen toch meer aan dan het “apart”.

En nog even speciaal voor Baudet die bang is voor indoctrinatie op scholen:
Dit nieuwsbericht had als bron: schooltv.nl, wikikids.nl, bijbel.eo.nl.

Vaasje

Wat is er toch met vaasjes?
Gister 10 april werd ik jawel 73 en kreeg van mijn schoondochter een heel lief vaasje met vogeltjes erop. Ze zei erbij: het is wel kwetsbaar Joyce, goed inpakken en voorzichtig zijn hoor!
Volgens onze premier is ons land, Nederland, een teer bezit dat van ons allemaal is. Dat bezit is broos, is breekbaar. Het kan ook kapot gaan. Rutte ziet Nederland als een vaasje dat we met 17 miljoen gewone en bijzondere mensen vasthouden. We hebben voorbeelden gezien van samenlevingen waar ze het vaasje lieten vallen aldus Rutte. “Kijk naar Groot-Brittannië. Daar hebben politici en de inwoners vergeten wat ze met elkaar bereikt hebben en nu zitten ze in de chaos. In Nederland zien we ook een groep die zich niet verantwoordelijk voelt om er met elkaar iets moois van te maken. Mensen die alleen met zichzelf bezig zijn en altijd eerst denken aan hun eigenbelang. Mensen die zo hard aan het vaasje trekken dat het stuk gaat.”
De brief van Rutte aan alle Nederlanders verscheen 17 december 2018.
En dan lezen we opeens in de Volkskrant van gister 10 april een bericht van de (overigens zojuist afgezette) dictator Bashir: “Ik zie Soedan als een broos vaasje”. Boven het stuk van Rudolf Julius staat als kop: “President Omar al-Bashir van Soedan heeft de demonstranten in zijn land gewaarschuwd dat ze grote risico’s nemen. Hij vergelijkt Soedan in een open brief met een broos vaasje, dat zomaar kapot zou kunnen vallen”.
“Ik zie Soedan als een teer bezit, dat alleen van mij is,” schrijft Bashir, die het land al bijna 26 jaar met ijzeren hand regeert en door het Internationaal Strafhof is aangeklaagd voor volkerenmoord en misdaden tegen de menselijkheid, aldus Julius.
En hij citeert Bashir verder: “Soedan is voor mij een teer vaasje, dat we met 37 miljoen straatarme en hongerige mensen vasthouden. Mensen die gewoon een mooi leven willen, hoewel ze daar geen enkel perspectief op hebben. Er zijn samenlevingen waar de mensen het vaasje hebben laten vallen. Waar ze vergeten zijn wat ze met een sterke man aan het roer hebben bereikt. In Syrië, Jemen, Egypte, Libië en Groot-Brittannië zitten ze al in de chaos. Ook in Algerije dreigt het vaasje kapot te gaan en moeten ze straks de scherven bij elkaar vegen”. Bashir hekelt de demonstranten, die volgens hem schreeuwers langs de zijlijn zijn. “Het is heel makkelijk om dingen te roepen waarvan je toch al weet dat er binnen het regime nooit een meerderheid voor zal zijn. Zo lever je geen bijdrage om het vaasje overeind te houden. Iedereen zal water bij de wijn moeten doen, en met iedereen bedoel ik ook echt al mijn tegenstanders.”

Inmiddels is Bashir dus door zijn eigen leger afgezet (kennelijk zijn echte tegenstander).
De vraag die je naar aanleiding van deze frappante gelijkenis tussen Rutte en Bashir waar het het gebruik van de metafoor van het vaasje betreft, kunt stellen is: Wie zijn toch die mensen die ook bij Rutte als breek-gevaarlijk worden gezien?
Is het misschien zo dat de metafoor van het vaasje burgers ervan moet weerhouden om oppositie te voeren, om kritisch te zijn? Is de impliciete angstoverdracht: kijk uit voor het breekbare vaasje, een manier om de bokken van de schapen te scheiden?
Bij Bashir is het duidelijk: Ik en alleen ik kan ervoor zorgen dat het vaasje heel blijft en verder blijf je er met je fikken vanaf want dat zal je heugen!
Maar inmiddels is het angst aanjagen voor die Ander die voor chaos of ontwrichting zou kunnen zorgen, dwz de Ander die zich juist ook binnen de eigen bevolking bevindt (zoals bij de juist weer verkozen Netanyahu in Israël in dat verband wordt gedoeld op linkse Israëli’s, intellectuelen, journalisten, mensenrechtenactivisten maar ook Trump, die dat misschien van hem heeft afgekeken), een sport van politici die aan de macht zijn in diverse landen.
Het belang dat die politici/machthebbers hebben om de samenleving niet als weerbaar voor te stellen maar juist als breekbaar vaasje dat alleen zij kunnen beschermen, is iets dat burgers wantrouwend zou moeten maken.
Merkwaardigerwijs kreeg in onze media Angela Merkel die met de stroom vluchtelingen het omgekeerde deed nl zeggen: “Wir schaffen es!” als reactie een soort hoongelach over zich heen.
En we zijn er nu als de kippen bij om aan te geven dat ze toch mooi verkeerd zat met haar opbeurende speech en zo de AFD in de kaart heeft gespeeld.
Volgens Max Pam is democratie niet iets voor bange mensen, aldus zijn column in dezelfde Volkskrant. “Het nodeloos bang maken van mensen is iets wat mij enorm tegenstaat,” aldus Pam. Hij vergelijkt Baudet met Cohn-Bendit, die in 1968 bijna de toegang tot Nederland was ontzegd vanwege de kritische houding van de Boerenpartij, die deze studentenleider als gevaar zag. Volgens Pam zijn dat soort vernieuwers niet gevaarlijk.
“Vermoedelijk weet Thierry Baudet zelf ook nog niet wat hij denkt. Maar dat is helemaal niet erg, want in 1968 had Cohn-Bendit ook geen idee hoe hij zou eindigen,” aldus Pam.
Voor Pam dus geen breekbare vaasjes.
Mijn reactie: Naar aanleiding van de overwinning van Netanyahu met zijn Groot-Israël gedachte heb ik de neiging een aantal vaasjes kapot te smijten. Dan denk ik, hoe is het toch mogelijk dat deze man met zo’n verdeel- en heers-bewind, die idiote basiswet en zijn eigen corruptie aan de macht blijft?
Maar dat doe ik niet, integendeel ik heb net witte tulpjes in het lieve vaasje van mijn schoondochter gezet!

Beste Thierry

Beste Thierry,

Heel Nederland leeft me je mee, valt me op. Kritische analyses over je overwinningsspeech worden al gauw als onaardig bestempeld dan wel typisch links en er worden snel allerlei kiezers van Forum geïnterviewd die  het heel goed bedoelen en zeker niet fascistisch zijn.
Bedreigingen naar jou toe worden supersnel aangepakt, daar kan de burgemeester van Haarlem, maar ook de kinderombudsvrouw bijv nog een puntje aan zuigen en als je een leerlingen-meldpunt opricht waar diverse dictaturen de vingers bij af zouden likken, wordt er onmiddellijk in de pers serieus op ingegaan en de vraag gesteld of zoiets nu toch een grond van waarheid bevat.
Een lieve linkse docent heeft zichzelf al gemeld op de site als protestactie maar wellicht om de toekomst, mocht jouw partij ooit de premier gaan leveren, te snel af te zijn.
Kijk, Thierry, waar ik nou zo blij om ben is ten eerste natuurlijk dat je een ontzettend leuke en aardige vrouw van 22 hebt gevonden, een fotografe schijnt het, dus dat klinkt ook goed, met wie je je verloving hebt aangekondigd.
Dat stelt een hoop vrouwen in elk geval gerust.
Nee hoor, je bent geen vrouwenhater, welnee anders zou je je toch niet zo gezellig verloven met zo’ n leuk jong meisje die er wel bij zei dat dat nog niet betekende dat jullie zouden trouwen.
Hele goede pr-stunt Thierry, top!
Om via de Nederlandse pers uit een Zwitserse krant te vernemen dat je tegen de Franse revolutie bent met terugwerkende kracht: vrijheid, gelijkheid en broederschap dus en dan met name de eerste twee: individuele vrijheid en gelijkheid, kijk dat vind ik nou ook zo tof van je. Je gaat hier te lande niet een strijd aan met degenen die art 1 van de Grondwet zo belangrijk vinden, nee je geeft een interview aan de Zwitsers omdat je daar zo vrij uit kan spreken begrijp ik.
Je wilt niet al te veel reuring misschien na je overwinningsspeech? Of is het toch wel weer een manier van aandacht vragen?

Enfin wat betreft het leerlingen-meldpunt kan ik je inmiddels ruimschoots gerust stellen ten aanzien van het  linkse indoctrinatie-niveau van de leerlingen.
We hoeven alleen maar bij scholieren.com te kijken onder het kopje dictatuur.
Scholieren.com wordt gedreven door ene Jon Geerars,  heeft maandelijks meer dan een miljoen bezoekers en 100.000 geregistreerde gebruikers. Het is de grootste scholieren-website voor Nederlandse en Vlaamse scholieren die er onder meer boekverslagen en werkstukken kunnen plaatsen en vinden.
Zelf zeggen ze: Scholieren.com helpt jou om betere resultaten te halen en slimmere keuzes te maken voor de toekomst. Met kennis, actualiteit en meningen. Op een eerlijke, inspirerende en toegankelijke manier.
Zoals gezegd vond ik onder het kopje Dictatuur een werkstuk van iemand (anoniem…) uit de 6e klas vwo uit 2011, wel enige tijd geleden dus, nog geen Mein Kampf vrijgegeven… maar kennelijk nog steeds actueel volgens scholieren.com.
De vraag van het werkstuk was: Zijn de dictaturen van Stalin en Hitler te vergelijken? Het cijfer dat hij of zij kreeg was een 7,6.
Met name het stuk over Hitler vond ik nogal frappant:

“Hoe kijken we nu tegen Hitler aan?
Ook hierover verschillen de meningen. Volgens het beeld van apologeten (verdedigers) zorgde Hitler voor welvaart in Duitsland. Ook zou Hitler niet als enige schuld hebben aan het begin van de 2e Wereldoorlog.
Het gegeven dat Hitler Duitsland aanviel wordt hem deels vergeven, omdat Stalin in 1941 ook op het punt zou staan om Duitsland aan te vallen.
Er wordt zelfs beweerd dat Hitler niet verantwoordelijk was voor de vernietiging van de Joden maar dat dat door anderen was besloten en ook door anderen was uitgevoerd.
Wat de mensen zeggen die tegen Hitler zijn, staat niks over op internet.
Maar daar kan ik me zelf een aantal dingen bij bedenken. Hitler was een moordenaar en racist. Het enige goed dat hij voor Duitsland heeft gedaan is de werkeloosheid oplossen en daarmee heb je het ook gehad.
Hij heeft duizenden Joden vermoord en een wereldoorlog veroorzaakt.”

Tot zover deze anonymus.
Tja, wat vinden we hier opmerkelijk aan?
Dat de scholier van 6vwo niet kan tellen en het per ongeluk over duizenden in plaats van miljoenen heeft, of het feit dat hij niks over een antigeluid tov Hitler kan vinden, let wel op internet???*
Beste Thierry,
Wat ik hieruit kan opmaken is tweeërlei: Zou het kunnen zijn dat internet de klassieke docent inmiddels allang vervangen heeft zeker waar het sociale geschiedenis betreft en eveneens dat internet de rechtse indoctrinatie-machine bij uitstek is???
Mag je toch super tevreden mee zijn?
Ach ja en die paar progressieve docenten die nog hechten aan individuele vrijheid en kritisch denkvermogen en geloven in de gelijkwaardigheid van de mensen, ik zou me er niet te druk over maken, beste.
Ze worden door algoritmen en de dictatuur van de sociale media allang rechts gepasseerd!!!

  • Dat zegt wellicht meer over deze scholier van 6vwo dan over internet, maar toch…

Monster-zege

Onlangs sprak ik een oude kennis, 80-plusser uit Waterland, aardige man, staat nog volop in de samenleving, verhandelt van alles en nog wat en heeft natuurlijk zoals ieder oudere wat kwalen.
Toen ik hem vroeg wat hij ging stemmen antwoordde hij ferm: Baudet.
Ik had van alles verwacht maar dat niet, slechte behuizing, nou nee, reden tot klagen over de overheid, nou nee. Toen ik hem verwonderd vroeg waarom, reageerde hij opeens heftig: “Er moet een ommekeer komen, dat is zeker!” Aldus mijn zegsman en hij refereerde aan de veel duurdere energierekening. Ik vroeg hem hoeveel duurder zijn energierekening dan was geworden, maar dat kon hij niet zeggen. Eén ding wist hij zeker: die rekening zou enorm omhoog gaan. “Ze zouden hem wel weten te pakken.”
Het deed me denken aan het verhaal van Hans Achterhuis in Zutphen het afgelopen weekend over utopie, georganiseerd door het Filosofisch café aldaar.
Volgens Achterhuis gaat het bij veel mensen om het verhaal, het verhaal waarin ze geloven.
De Verlichting met zijn introductie van het geloof in de rede was op zijn retour.
Verhalen daar geloof je in en ook al draag je tig argumenten en feiten aan waarmee je het verhaal gemakkelijk onderuit kan halen, dat heeft geen zin.
Je moet met een eigen groot verhaal komen. Overigens zei hij er ook bij dat filosofen daar niet voor waren.

Het verhaal van Baudet is eenvoudig en ook wat gedateerd. Het is ook het verhaal van Trump en komt erop neer aldus Achterhuis dat er een vreselijke crisis is, een crisis van de beschaving, dat er aanwijsbare “bedreigers” zijn (de heersende elite, vreemdelingen, migranten, moslims, intellectuelen, journalisten, joden natuurlijk (zitten vaak verstopt in de heersende elite of de media!)) en dat de oplossing moet worden gezocht bij de persoon (en zijn partij) die met zijn macht voor de omwenteling gaat zorgen.
En natuurlijk dat het dan allemaal goedkomt.
Ik noem het even “zwarte” romantiek met de voornaamste bedoeling macht te verwerven.

Even wat zaken op een rijtje die me opvielen en eigenlijk niet zoveel aandacht hebben gehad in de nasleep van de “monster”zege van Baudet.
In de eerste plaats mogen meer stemmers naar de stembus zijn gegaan maar dat is nog steeds iets meer dan 50 procent. Die andere bijna 50 procent zijn dus niet op komen dagen.
Dat zou voor een partij als Forum voor Democratie een grote zorg moeten zijn, maar ik heb er niets van gemerkt.
In zijn overwinningsspeech, meer een overwinningsroes, had Baudet het helemaal niet over de wegblijvers. Voor hem geen probleem dus.
Deze niet-stemmers, die toch de echte zorg van een democratie zouden moeten zijn, waren ook opvallend afwezig in programma’s over het verloop van de verkiezingen. Jinek wist wel wat Baudet stemmers op te trommelen, maar geen niet-stemmers dus.
Baudet is met zijn partij er ook niet in geslaagd deze groep, de echte afhakers van deze samenleving, aan te spreken en heeft hen slechts mondjesmaat bereikt.
Wel heeft hij veel van de PVV afgesnoept en wat mij erg opviel: zijn stemmers bestaan voornamelijk uit mannen, die van Groen Links uit vrouwen. Aha.
Baudet zegt dat zijn partij een veldslag heeft gewonnen, dus toch een veldslag tussen mannen en vrouwen? Mannen tegen en vrouwen voor het klimaat?
Mannen vleeseters, vrouwen vegetariërs?
De journalisten van mijn media (geen Twitter en Face book) hadden het erover dat hij jonge mensen zo aanspreekt maar zoals mijn voorbeeld al aangeeft, hij trekt juist oudere kiezers met zijn “zwarte” romantiek. De echte jonge mensen hebben op oa D66 gestemd.
Ik dacht weer aan de Brexit. Ook daar was een schisma te zien tussen ouderen en jongeren.
Jonge mensen die nog geloven in een  globalistisch wereldbeeld. De digitale nomade die  niets moet hebben van opgesloten te worden achter onneembare muren van een natie die ze eigenlijk al zijn ontgroeid.
En ouderen die de ontwikkelingen in de techniek, de innovaties en veranderingen in hun omgeving (dus niet alleen buitenlanders!) niet meer kunnen behappen en terugverlangen naar een nooit bestaande of bestaan hebbende werkelijkheid.
Met 13 mensen van Forum in de Eerste Kamer zal het wennen zijn.
Zijn getrouwen van het eerste uur zullen die Kamer bevolken waaronder professor Cliteur, een rechtsgeleerde, wel iemand die nadat hij door humanisten lang  op het schild is gehesen, steeds meer de rechtse afslag nam.
Zelf afkomstig van de juridische faculteit Leiden, de stad, die op 3 october het verzet tegen de Spanjaarden groots viert en in november altijd het moedige verzet van Cleveringa in de jaren veertig, kan ik nog niet bevatten dat hier het product Alt right is geschapen door dezelfde Cliteur, promotor van Baudet, zoals Wilders (met zijn ideëen) het product was van Bolkesteijn.
Ook Annabel Nanninga, die nu voorzitter is van de fractie in de Amsterdamse gemeenteraad en lollige antisemitische tweets verspreidt over dat ze na 6 pagina’s  Mein Kamp al zin heeft om joden te vergassen, zal van die fractie deel uitmaken.
In een uitstekend stuk in de Volkskrant van gister wordt de overwinnigsspeech van Baudet zorgvuldig ontleed onder de titel: Minerva’s uil en de wedergeboorte.
Het is in de geschiedenis van dit land niet vaak voorgekomen dat overwinningsspeeches moeten worden vertaald naar de “gewone”man, van wie  Baudet het zou moeten hebben…..
De uil staat symbool voor de wijsheid. Het lijkt erop dat Baudet hier zichzelf bedoelt die met zijn wijde vleugels ons allen komt redden van de ondergang van het avondland.
Het gebruik van het woord front en van het woord boreaal viel ook op evenals het woord oikofobie oftewel zelfhaat.
Simpel samengevat:  het einde der tijden, de apocalyps, is nabij maar ik en mijn partij, met ons Noorderlicht van het zuiver arische ras (het woord boreaal vervangt in extreem rechtse kringen het woord arisch omdat dat wat besmet is geraakt), zal u redden van dit doemscenario, dat door de ketters van de andere religie dichterbij wordt gebracht (degenen die iets aan het klimaat willen doen). Hij gebruikt hier allerlei religieuze symbolen als de wederopstanding ed.
Het zou kunnen dat hij evenals zijn partijgenote Nanninga inderdaad een goede studie van Mein Kamp heeft gemaakt, want Hitler was ook dol op dit soort symbolen.

En dan te bedenken dat juist de Eerste Kamer helemaal geen politiek gremium is maar puur een (juridisch) controle-instrument.
Hoeveel goede juristen er bij de boreale mannen zitten, we moeten het afwachten.

Vliegrampen en de relatie mens/techniek

“Airplanes are becoming far too complex to fly. Pilots are no longer needed but rather
computer scientists from MIT.
I see it all the time in many products. Always seeking to go one unnecessary step further, when often old and simpler is far better.
Split second decisions are needed and the complexity creates danger.
All of this for great costs yet very little gain.
I don’t want Albert Einstein to be my pilot. I want great flying professionals, that are allowed to easily and quickly take control of a  plane”, einde citaat.

Van mij mag verwacht worden dat ik met instemming mensen citeer waarmee ik het eens ben en die zo ongeveer mijn maatschappijvisie en politieke richting zijn toegedaan.
Maar hier hebben we opeens te maken met een bijzonder grote uitzondering.
Het is de heer Trump zelf die nav de rampen met de Boeing 373 Max 8 dit verhaal twitterde en de wereld in zond!
Trump, by all means, aan wie ik tot nog toe een grondige hekel heb en  die ik een gevaar vind voor de democratie, zijn land en de wereld, verwoordt hier een argwaan in technische ontwikkelingen en misschien wel de (technische) wetenschap zelf. Tegelijkertijd een vertrouwen in het juiste oordeelsvermogen van de professional die in staat is in zeer korte tijd zeer adequaat te handelen. Zo had ik het gezegd kunnen hebben, haha.
Een wantrouwen in de techniek en een vertrouwen in de mens, dus.

Even over de techniek in deze.
Los van de uitkomst van de gevonden zwarte doos, is nu al bekend dat het zgn anti-stalling-systeem voor piloten moeilijk te hanteren lijkt.
Een aantal piloten had reeds van te voren gewaarschuwd dat hierin een gevaar school.
Maar de professionals werden niet gehoord kennelijk. Er was een te groot belang gemoeid met het inzetten van deze dure vliegtuigen.
Professionals die waarschuwen, het klinkt bekend. En ook systemen die deze professionals overrulen. Innovaties die niet innovatief genoeg kunnen zijn.

Heb ik een hekel aan technische vooruitgang?  Wil ik terug naar vroeger en simpeler zoals Trump suggereert in zijn tweet? Ik verwijs u graag naar mijn blog van 8 november 2018 over totalitaire technologie en het machteloze gevoel dat technische systemen kunnen oproepen.
De piloot die machteloos moet ervaren dat de neus van het toestel omlaag in plaats van omhoog gaat en dat hij niet in staat is dat te corrigeren, er geen greep meer op heeft, heeft iets van de hedendaagse mens die de technologische revolutie niet meer in de hand heeft, zich niet erkend, zich vervangbaar voelt en vreest voor zijn baan.
Zou het misschien zo zijn dat de verrechtsing en de gele hesjes met hun protesten tegen de overheid en heersende instituties eigenlijk staan voor een revolte van de mens die erkenning en waardering van zijn of haar mens-zijn behoeft inclusief de fouten die hij of zij maakt?
Willen die witte (overwegend ) mannen die de ander zo vrezen, eigenlijk communiceren dat ze het zat zijn om wel voor van alles verantwoordelijkheid te dragen of aangesproken te worden maar in feite in de wereld van vandaag volstrekt overbodig zijn en geen enkele controle meer hebben?
Zoiets lijkt Fukuyama te zeggen in zijn nieuwe boek Identiteit, begrijp ik, hoewel ik het boek zelf nog niet gelezen heb maar wel het boek van Paul Verhaeghe over identiteit en de invloed van de neoliberale koers in Europa op de mens en de samenleving. Prachtig boek trouwens.
Als je bang bent voor technische ontwikkelingen zoals zelf-rijdende auto’s of robotten die in het bejaardentehuis personeel gaan vervangen, moet je nodig zelf innoveren is de opinie in deze maatschappij. Dan ben je verouderd zoals de menselijke thuishulp of de auto die nog een bestuurder nodig heeft.
Mijn familie, voornamelijk VVD-ers waren believers in techniek, hoewel ze zelf nogal eens weinig technisch inzicht hadden. En ook bij humanisten kom je een dergelijk geloof nogal eens tegen.
De rampen met de Boeing 737 Max doen me denken aan Icarus die te hoog vloog enerzijds en de Titanic die te zwaar en te volumineus was anderzijds.
Want wat is er mooier dan het Duitse gezegde: In der Beschränkung zeigt sich der Meister.
Maar misschien ben ik gewoon met Trump en alle boze gele hesjes, let wel HES-jes, aartsconservatief en bang voor verandering, dat kan natuurlijk ook.
Ik eindig graag met een gedichtje:

De trotse vleugels
hoog geheven
de staart er keurig achteraan
weigert de neus
alle menselijke bevelen
en duikt naar beneden
anti-stalling is de naam.

Zeggen en doen en denken en doen

Allereerst even een antwoord op de vraag en de oproep van vorige week.
Kennelijk was die erg moeilijk want ik heb geen reacties gehad op deze oproep, dus geef ik zelf nu even de clou.
Stel dat een publiek figuur of een partij vindt dat leren kleding niet meer zou moeten worden gedragen omdat dat dieronvriendelijk is dan kan zo iemand of zo’n partij dat publiekelijk stellen en valt dat onder de vrijheid van meningsuiting.
Iets anders wordt het wanneer deze persoon of partij besluit een boycot te starten, de BALK, oftewel Boycot Alle Lederen Kleding en acties begint tegen producenten van lederen kleding, stickers plaatst op lederen kleding, de boer op gaat om overheden te overtuigen dat lederen kleding onder schadelijke producten valt, ramen bekladt van winkels die lederen kleding verkopen etc.
Producenten zullen er nu alles aan doen om deze dier-activisten tot terroristen te verklaren en de dierenliefhebbers zullen op hun Congres een resolutie aannemen waarin de BALK een geoorloofd middel wordt genoemd om dieren te beschermen evenals het milieu.
Dat laatste betekent dan dat je duidelijk partij kiest voor de bescherming van dieren en nog sterker voor dit middel om dieren te beschermen! Dit is dus DOEN en niet zomaar een mening.
We hebben hier te maken met het verschil tussen zeggen en doen/daadwerkelijk partij kiezen.

Deze week kwamen de resultaten vrij van een onderzoek naar het verschil tussen denken en doen.
Het I&O heeft in opdracht van Binnenlands Bestuur een onderzoek gedaan naar de houding en het gedrag van mensen waar het duurzaamheid betreft.
Tot mijn grote genoegen natuurlijk kwam er iets uit wat ik altijd wel had gedacht. Dat zie je vaker bij goede onderzoeken.
Mannen hebben een duidelijk grotere voetafdruk waar het het milieu betreft dan vrouwen. Ha! Kijk eens aan. Ze eten meer vlees, ze rijden meer in grotere milieuvervuilende auto’s en ze vliegen beduidend meer.
Kat in het bakkie.
Natuurlijk was voor mij ook weer een prettige opsteker dat de VVD stemmers duidelijk vervuilender bleken dan mensen die op andere partijen stemden.
Ik stem niet op de VVD, mag u weten, dus ik voelde me niet aangesproken.
De VVD blijkt dus niet alleen uit te munten waar het integriteit-problemen betreft maar trekt kennelijk ook milieuvervuilers.

Helaas was mijn gejubel van korte duur. Toen ik verder las zag ik wat voor mij minder prettige conclusies.
Hoger opgeleiden, huizenbezitters en boven modalen bleken beduidend meer te vervuilen dan de rest. Ons soort mensen, zoals Jos van der Lans deze mensen ooit noemde , wat ik zelf altijd een vreselijke term vond, blijken helemaal niet zo milieuvriendelijk te zijn als ze zelf nogal eens denken. Er blijkt een discrepantie tussen hun denken, hun opvattingen en hun doen.
Degenen die zeggen heel milieubewust te zijn, laten zich toch een mooie vliegreis en vakantie naar China of de Galapagos-eilanden niet ontzeggen.
Ze bezitten nogal wat vierkante meters woonoppervlak en wonen dan ook nogal eens in niet al te energie-vriendelijke huizen. Ze consumeren misschien wat minder vlees maar dat is niet in verhouding met de rest van hun koop en vervoersgedrag.
Tja, daar keek ik even in de spiegel met mijn woning van 95 vierkante meter en een aardig pensioen. Ik heb geen auto maar profiteer van die van mijn vriend en vlieg niet veel maar dat was tot nu toe omdat ik een hond had en in die zin gebonden was, maar toch met een gemiddelde van 1 keer per jaar en ook een keer naar familie in Canada, dat tikt aan.
Mij valt op dat juist degenen die zich inspannen voor een beter klimaat zich daarvoor suf reizen naar verre oorden per vliegtuig.
“Niet lullen maar poetsen,” is een bekend wat plat Hollands gezegde maar in dit geval snijdt het toch wel hout.
Iedereen, ook hoger opgeleiden en bezitters/rijken verwachten van  de overheid of het bedrijfsleven een oplossing voor het klimaatprobleem en dan heb je de echte diehards die beweren dat er helemaal geen klimaatprobleem is, zoals Baudet, zodat je je überhaupt niet schuldig hoeft te voelen.
Maar inderdaad, een schoner klimaat begint bij jezelf en dat vergt inzet, discipline en een heleboel zelfinzicht.
De vraag is of we dat wel op kunnen brengen. Ik merk in elk geval dat laksheid en gemak en natuurlijk een zeker hedonisme: je leeft maar één keer!!!, het vaak winnen van die noodzakelijke inzet.